Công nghệ
FocusMeld: một nhiệm vụ thay vì dòng liên tục không ngừng nghỉ
FocusMeld là hệ thống thách thức liên tiếp dành cho sự tập trung, trí nhớ, nói, đọc, quan sát và trí tưởng tượng. Người dùng nhận một nhiệm vụ duy nhất, thực hiện theo nhịp độ của riêng mình, nghỉ ngơi, và nhiệm vụ tiếp theo sẽ xuất hiện sau — phù hợp với độ tuổi và thời gian trong ngày. Không cần phải dành hàng giờ trong ứng dụng, và xếp hạng phản ánh số nhiệm vụ hoàn thành chứ không đánh giá khả năng của người dùng.
Hầu hết các ứng dụng di động ngày nay đều hướng tới một mục tiêu chung: làm sao giữ người dùng ở lại trong ứng dụng càng lâu càng tốt.
Những dòng lướt vô tận, các chuỗi sự kiện hàng ngày, bảng xếp hạng, phần thưởng, nhắc nhở và nội dung mới ngay sau phần trước — tất cả đều nhằm mục đích giữ chân người dùng.
Đối với FocusMeld, ban đầu đã chọn một logic khác.
Ứng dụng không phải để giữ chân người dùng bằng mọi giá.
Người dùng nhận một nhiệm vụ. Thực hiện nó. Sau đó sẽ có một khoảng nghỉ.
Nhiệm vụ tiếp theo sẽ xuất hiện sau.
Không bắt buộc phải đúng vào ngày hôm sau cùng giờ hoặc khoảng thời gian đều đặn. Hệ thống cân nhắc thời gian trong ngày và nhịp sinh học của người dùng: khoảng nghỉ phải là thời gian nghỉ thật sự.
Và đó không phải là giới hạn kỹ thuật.
Đây là một phần của ý tưởng của FocusMeld.
Một nhiệm vụ thay vì hàng chục tùy chọn
Trong FocusMeld, không cần mở ra một danh mục lớn và quyết định phải làm gì mỗi lần.
Trong thời điểm nhất định, chỉ có một nhiệm vụ hoạt động.
Điều này có vẻ như là một giải pháp giao diện nhỏ nhặt, nhưng lại thay đổi rõ rệt cách tương tác với ứng dụng.
Lựa chọn lớn yêu cầu sự chú ý: xem các tùy chọn, so sánh chúng, quyết định cái nào muốn làm, cái nào có thể bỏ qua.
FocusMeld loại bỏ bước siêu lặp này.
Có hành động cụ thể.
Đọc.
Nhớ.
Nói.
Vẽ.
Nhìn xung quanh và nhận biết điều gì đó.
Hình thành câu trả lời riêng của mình.
Chỉ có nhiệm vụ này hiện tại quan trọng.
Nhiệm vụ tiếp theo sẽ sau.
Hàng đợi di chuyển cùng người dùng
FocusMeld còn có một nguyên tắc cốt lõi nữa: thời gian tự nó không khiến người dùng chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Miễn là nhiệm vụ hiện tại chưa hoàn thành, nó vẫn là nhiệm vụ hiện tại.
Nếu người dùng không quay lại vào ngày hôm sau — cũng không sao.
Nếu một tháng trôi qua — nhiệm vụ đó không biến mất.
Dù có nghỉ rất lâu, ứng dụng vẫn không cần phải đối mặt với đống bài tập “bị bỏ qua”.
Hàng đợi chỉ đơn giản là chờ đợi.
Điều này đặc biệt quan trọng đối với trẻ em. FocusMeld không gây cảm giác có nợ với ứng dụng: “bạn đã bỏ lỡ mười nhiệm vụ”, “bạn bị lỡ nhịp”, “chuỗi của bạn đã mất”.
Ở đây, không thể bị tụt lại phía sau hàng đợi của chính mình.
Nó chỉ di chuyển khi chính người dùng di chuyển.
Bài tập rồi nghỉ ngơi
Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, FocusMeld không yêu cầu thực hiện thêm năm nhiệm vụ nữa ngay lập tức.
Khoảng nghỉ là một phần của mô hình này.
Thành ra có nhịp điệu đơn giản:
bài tập → nghỉ ngơi → bài tập tiếp theo.
Ý nghĩa của cách tiếp cận này đặc biệt rõ ràng qua các nhiệm vụ dành cho trẻ em.
Nếu trẻ đọc, ghi nhớ, nói, vẽ hoặc tập trung trong vài phút, ứng dụng sẽ không đòi hỏi ngay lập tức phần chú ý tiếp theo.
Nhiệm vụ kết thúc — có nghĩa là FocusMeld tạm thời có thể đóng lại.
Trẻ quay lại với sinh hoạt bình thường.
Người lớn — cũng vậy.
Ứng dụng cố ý tạo ra phút giây bên trong nó không còn gì nữa phải làm.
Đây là một quyết định khá khác biệt đối với các sản phẩm di động hiện đại.
Nhiệm vụ tiếp theo không đến theo chuông báo thức
Nhiệm vụ mới không bắt buộc phải xuất hiện đúng cùng một thời điểm mỗi ngày.
Điều này có chủ ý tạo ra sự biến đổi.
FocusMeld không muốn trở thành một đồng hồ báo thức máy móc, nơi người dùng biết trước chính xác lúc nào sẽ có nhiệm vụ mới.
Nhưng tính linh hoạt này không có nghĩa là không có quy tắc.
Hệ thống cân nhắc thời điểm trong ngày.
Đêm và thời gian ngủ bình thường không phù hợp để có nhiệm vụ mới.
Ứng dụng không cần phải đánh thức trẻ dậy để làm thử thách, cũng không đề xuất bài tập cho người lớn chỉ vì đồng hồ nội bộ đã muốn tiếp tục hàng đợi.
Các cơ chế xác định thời điểm tiếp theo sẽ là phần của nội bộ hệ thống FocusMeld.
Nguyên tắc quan trọng là: nhiệm vụ mới xuất hiện sau và vào thời điểm phù hợp, chứ không ngay lập tức sau nhiệm vụ trước.
FocusMeld không chỉ dành cho trẻ em
Trong các kịch bản dành cho trẻ em, ý tưởng của FocusMeld thể hiện rõ, nhưng ứng dụng không chỉ dành cho trẻ.
Độ tuổi quan trọng.
Cùng nhiệm vụ, không thể đề xuất như nhau cho bé nhỏ, thiếu niên và người lớn.
Trẻ không nên quá khó để thực hiện, dẫn đến thất vọng liên tục.
Nhưng người lớn không quá dễ, để không biến ứng dụng thành đồ chơi trẻ con sau vài nhiệm vụ.
Chính vì vậy, nội dung và độ khó đều dựa trên độ tuổi của người dùng.
Các nhiệm vụ và yêu cầu thay đổi, nhưng nguyên tắc chính vẫn giữ nguyên:
khối lượng nhỏ, ý nghĩa, thực hiện, nghỉ ngơi.
Đọc, trí nhớ, nói và sự chú ý
FocusMeld không dựa vào một loại hình đào tạo duy nhất.
Các thách thức khác nhau kích hoạt đọc, trí nhớ, ngôn ngữ, sự tập trung, khả năng quan sát, tư duy hình ảnh hoặc trí tưởng tượng.
Trong một nhiệm vụ, cần đọc điều gì đó.
Trong nhiệm vụ khác, nhớ lại hoặc tái hiện lại.
Trong nhiệm vụ nữa, đọc to.
Nơi khác có thể yêu cầu vẽ.
Nơi khác lại cần quan sát kỹ lối xung quanh và mô tả những gì thấy.
Còn nhiệm vụ khác có thể đòi hỏi sự liên tưởng, hình ảnh hoặc cách diễn đạt của riêng mỗi người.
Nhờ vậy, nội dung các nhiệm vụ không chỉ thay đổi mà còn cả đặc điểm của sự chú ý mà người dùng cần có.
Vẽ một con mèo — và không ai cười
Hãy tưởng tượng một nhiệm vụ rất đơn giản:
vẽ một con mèo.
Một người thật sự vẽ tốt, chỉ trong vài phút có thể tạo ra hình ảnh nhận diện rõ ràng.
Một người khác sẽ vẽ vài đường, hai tai, một đuôi, và kết quả chỉ giống mèo nếu có chút trí tưởng tượng nhất định.
Đối với FocusMeld, điều này không phải là lý do để cảnh báo người dùng thứ hai về việc anh ấy vẽ chưa tốt.
Bởi nhiệm vụ không phải để tìm ra nghệ sĩ giỏi nhất.
Người đó dừng lại, tập trung vào nhiệm vụ, hình dung ra đối tượng, và cố gắng thể hiện trên giấy — chính hành động này mới quan trọng.
FocusMeld có thể phân tích kết quả hoàn thành, nhưng không nhằm để đánh giá khả năng hội họa hoặc chế nhạo kết quả chưa hoàn hảo.
Ứng dụng phải giúp phát triển, chứ không tạo ra một nơi nữa để kẻ khác đem ra làm thước đo năng lực.
Điều tương tự cũng áp dụng cho nói
Giả sử một nhiệm vụ khác: đọc một bài thơ to.
Một người đọc tự tin, rõ ràng.
Người khác thì líu ríu.
Trẻ có thể quên từ.
Có người nói chậm hơn.
Có người không có khả năng đọc như một thuyết minh chính thức.
FocusMeld có thể phân tích việc hoàn thành nhiệm vụ này, nhưng mục đích không phải để phán xét về chất lượng phát biểu của người dùng.
Chính hành động đó đã cần sự chú ý: đọc, giữ vững trình tự, phát ra câu từ, nhớ ý, tập trung trong vài phút.
Chính những hành động này mới là quan trọng đối với FocusMeld.
Kiểm tra kết quả, không phải người dùng
Đây là một trong những giới hạn quan trọng nhất của toàn hệ thống.
FocusMeld có thể kiểm tra kết quả nhiệm vụ, nhưng không được biến nó thành đánh giá cá nhân.
Ứng dụng không nhằm xác định mức độ thông minh, tài năng hoặc thành công của người dùng.
Không được dựa vào hình vẽ, phát âm, câu trả lời bất thường để kết luận về giá trị của người đó.
Nhiệm vụ đặt ra đơn giản hơn nhiều: chỉ để xác minh rằng người dùng đã thực sự tương tác với nhiệm vụ và kết quả liên quan.
Nếu yêu cầu vẽ con mèo, không cần phải là minh họa chuyên nghiệp.
Nếu yêu cầu đọc một bài thơ, không cần phải chuyên nghiệp như một phát thanh viên.
Nếu yêu cầu mô tả cảnh vật, không có một cách diễn đạt đúng chuẩn mực duy nhất.
FocusMeld đánh giá về mặt tham gia ý thức chứ không về thứ hạng khả năng của người dùng.
Không phải mọi nhiệm vụ đều có đúng sai rõ ràng
Một số thách thức ban đầu đã không gắn liền với một câu trả lời đúng duy nhất.
Có thể yêu cầu người thực hiện mô tả xung quanh, cảm xúc của họ, hình ảnh trong đầu, liên tưởng cá nhân hoặc cách diễn đạt riêng.
So sánh kết quả với tiêu chuẩn lý tưởng là vô nghĩa.
Vì vậy, FocusMeld không nên biến thành chuỗi các “đúng” hay “sai”.
Trong nhiều trường hợp, kết quả chính là hành động, là sáng tạo, chú ý hoặc khả năng diễn đạt của trẻ.
Đối với người lớn, đó là sự chuyển đổi nhanh chóng từ dòng thông tin hằng ngày sang hành động cụ thể.
Xếp hạng có, nhưng không phải để cạnh tranh
Trong FocusMeld, có thể có bảng xếp hạng.
Tuy nhiên, điều cực kỳ quan trọng là hiểu rằng điều gì được so sánh.
Không phải về chất lượng hình ảnh vẽ.
Không về sự rõ ràng của phát ngôn.
Không về trí nhớ.
Không về trí thông minh.
Không về việc ai “giỏi hơn” ai trong thực hiện nhiệm vụ cụ thể.
Xếp hạng liên quan đến số lượng nhiệm vụ đã hoàn thành.
Người dùng có thể nhìn thấy hoạt động của mình, và nếu muốn, họ có thể so sánh số nhiệm vụ đã làm.
Nghĩa là, có thể cạnh tranh, nhưng không biến thành cạnh tranh về năng lực.
Trẻ hoàn thành vẽ kém hơn không tự nhiên là “kém hơn” trong bảng xếp hạng.
Người lớn có thể phát âm chưa vững không tự nhiên bị xếp thấp hơn người phát âm rõ ràng hơn.
Cả hai đã hoàn thành nhiệm vụ.
Cả hai đã tiến một bước.
Số lượng những bước đi như vậy, chứ không phải chất lượng chủ quan của kết quả, sẽ phản ánh trong bảng xếp hạng.
Và thậm chí bảng xếp hạng này cũng không bắt buộc
Tham gia so sánh không phải là điều bắt buộc để sử dụng FocusMeld.
Nếu người dùng thấy thích, họ hoàn toàn có thể tham gia.
Nếu không, các nhiệm vụ vẫn giữ nguyên ý nghĩa của mình.
Điều này giúp duy trì động lực chơi game cho những ai thích, đồng thời không biến toàn bộ ứng dụng thành cuộc thi đua về năng lực.
Điều chính là không phải vị trí trong bảng xếp hạng.
Điều quan trọng là tiếp tục thực hiện chuỗi nhiệm vụ của riêng mình.
Điều này đặc biệt quan trọng đối với trẻ em
Trẻ phát triển theo nhiều hướng khác nhau.
Có bé đọc tốt nhưng không thích vẽ.
Có bé ghi nhớ dễ dàng nhưng ngại nói to.
Có bé tưởng tượng phong phú nhưng chậm hơn trong việc hoàn thành các nhiệm vụ đọc.
Nếu tất cả được đưa vào một cái thang và liên tục so sánh ai “giỏi hơn” ai, rất dễ tạo ra phản ứng ngược lại ý định của ứng dụng.
Vì vậy, FocusMeld tách biệt rõ giữa việc hoàn thành và đánh giá khả năng.
Trẻ có thể thực hiện nhiệm vụ theo cách riêng của mình.
Sự thành công nằm ở việc sử dụng trí nhớ, ngôn ngữ, sự chú ý, trí tưởng tượng hoặc kỹ năng khác của chúng.
Và ngày mai hoặc sau đó, sẽ có một hành động nhỏ khác.
Như vậy, sự phát triển được xây dựng từng bước nhỏ, không phải bằng cách liên tục so sánh với kết quả người khác.
Người lớn cũng không nên nhàm chán
Điều chỉnh theo độ tuổi hoạt động theo cả hai chiều.
Nó không chỉ nhằm tránh nhiệm vụ quá khó với trẻ.
Người lớn cũng cần được đề xuất một hành động đủ ý nghĩa để không khiến FocusMeld trở thành ứng dụng chỉ dành cho trẻ nhỏ.
Chính vì vậy, đặc điểm và độ khó của thách thức sẽ thay đổi theo độ tuổi người dùng.
Nhưng ý tưởng chung vẫn là vậy.
Cần chuyển đổi sự chú ý trong một vài phút và thực hiện hành động thực sự, chứ không chỉ lướt qua màn hình thêm chút nữa.
Riêng tư đặc biệt quan trọng đối với các nhiệm vụ này
FocusMeld có thể xử lý kết quả mà người dùng thường không công khai trên mạng.
Giọng nói.
Hình vẽ.
Bức ảnh.
Câu trả lời tự do của người dùng.
Quan sát môi trường xung quanh.
Vì vậy, các tài liệu này không tự khắc biến thành dòng công khai.
Điều này đặc biệt quan trọng đối với trẻ em, nhưng cũng áp dụng cho người lớn.
Nếu người dùng hoàn thành bài tập cho chính mình, việc sử dụng ứng dụng không có nghĩa là đồng ý chia sẻ kết quả với tất cả mọi người.
Các tính năng xã hội có thể tồn tại, nhưng việc xuất bản và so sánh đều phải là quyết định có ý thức của người dùng.
Ngôn ngữ cũng là một phần của nhiệm vụ
Nhiệm vụ đọc, nói và thể hiện ý tưởng không thể chỉ sửa đổi đơn giản bằng cách thay thế văn bản bằng một đoạn khác.
Ngôn ngữ ảnh hưởng đến độ khó, cách trình bày và tính chất của một số bài tập.
Vì vậy, địa phương hóa FocusMeld là một phần của việc chuẩn bị nội dung.
Người dùng phải nhận được nhiệm vụ phù hợp với độ tuổi và ngôn ngữ của mình mà không mất nhiều công sức.
Cách tổ chức nội bộ của hệ thống này cho người dùng không quan trọng.
Quan trọng là trẻ hiểu rõ, người lớn không cảm thấy nhàm chán, và chính nhiệm vụ vẫn giữ được ý nghĩa bất kể ngôn ngữ nào.
Tại sao không có dòng liên tục là điều then chốt
Các sản phẩm kỹ thuật số hiện đại luôn cạnh tranh để giữ lấy từng chút chú ý tiếp theo.
Xem một video — có cái khác.
Đọc một bài đăng — rồi tiếp theo là bài khác.
Hoàn thành một cấp độ — lập tức bắt đầu một cấp độ mới.
FocusMeld có chủ ý phá vỡ chuỗi này.
Nhiệm vụ kết thúc.
Bây giờ có thể đóng ứng dụng lại.
Nhiệm vụ tiếp theo sẽ xuất hiện sau.
Nếu nhiệm vụ hiện tại chưa hoàn thành, hệ thống sẽ không bất khả xâm phạm cứ tiếp tục thêm các nhiệm vụ mới chồng chéo lên.
Dù trễ một tháng.
Dù dài đến vô cùng nghỉ ngơi.
Người dùng sẽ tiếp tục từ chỗ đã dừng lại.
Không có chuyện họ nợ ứng dụng gì cả.
FocusMeld không hứa hẹn điều gì
Điều quan trọng là hiểu rõ giới hạn của dự án này.
FocusMeld không phải là ứng dụng y tế hay công cụ chẩn đoán.
Nó không nhằm để xác định khả năng trí tuệ, trạng thái tâm lý hoặc giá trị của người dùng.
Kết quả của một bài tập riêng lẻ không nên là căn cứ để đưa ra kết luận về trình độ hoặc thành công của họ.
FocusMeld cũng không hứa biến sự phát triển thành kết quả tức thì.
Mô hình của nó nhẹ nhàng hơn nhiều.
Nhiệm vụ nhỏ.
Nỗ lực nhỏ.
Thư giãn.
Và bước tiếp theo.
Điều còn lại trong FocusMeld
Có thể giới thiệu rõ ràng về triết lý của hệ thống.
Người dùng sẽ chỉ nhận một nhiệm vụ hoạt động.
Hàng đợi sẽ không tiến triển khi nhiệm vụ chưa hoàn thành.
Chất lượng và nội dung cân nhắc theo độ tuổi.
Các thử thách khác nhau kích hoạt các loại hoạt động khác nhau.
Sau khi hoàn thành, có một khoảng nghỉ.
Thời điểm xuất hiện nhiệm vụ tiếp theo sẽ phù hợp với nhịp sinh học bình thường của người dùng.
Kết quả được phân tích dựa trên việc thực hiện hành động cụ thể, chứ không phải là đánh giá giá trị của con người.
Và, nếu người dùng muốn, xếp hạng phản ánh số lượng nhiệm vụ đã thực hiện, chứ không phải năng lực cá nhân.
Điều này đủ để hiểu rõ ý tưởng của FocusMeld.
Các quy tắc cụ thể về cách xây dựng chuỗi, tính thời gian, xác minh kết quả, điều chỉnh độ khó và các cơ chế nội bộ khác liên quan đến phần cài đặt của hệ thống.
Người dùng cũng không cần biết điều đó.
Mọi thứ đều đơn giản hơn nhiều:
Có nhiệm vụ — hoàn thành khi sẵn sàng.
Hoàn thành rồi nghỉ ngơi.
Khi đúng thời điểm, nhiệm vụ tiếp theo sẽ xuất hiện.
Không phải là chiến đấu dành lấy sự chú ý, mà là phát triển sự chú ý
Chính điều này, có lẽ, là biểu hiện rõ nhất của ý tưởng của FocusMeld.
Hầu hết các sản phẩm kỹ thuật số đều cạnh tranh giành lấy sự chú ý của con người.
FocusMeld được tạo ra để làm việc với sự chú ý của con người.
Nếu ứng dụng dành cho sự phát triển trí nhớ, ngôn ngữ, đọc, tập trung, khả năng quan sát và trí tưởng tượng, thật kỳ lạ nếu xây dựng nó xung quanh các cơ chế nhằm giữ người dùng càng lâu trên màn hình càng tốt.
Vì vậy, FocusMeld không cố giữ trẻ em trong ứng dụng suốt buổi tối.
Không yêu cầu người lớn liên tục chuyển từ bài tập này sang bài tập khác.
Không trừng phạt vì quãng nghỉ dài.
Không nói rằng vẽ chưa đẹp là không có khả năng.
Không biến đọc chưa hoàn hảo thành lý do để đánh giá thấp người khác.
Dù có bảng xếp hạng, nó cũng không nói ai giỏi hơn ai.
Nó chỉ thể hiện mỗi một điều: ai làm được bao nhiêu bước.
Với trẻ, những bước này có thể là đọc, trí nhớ, nói, vẽ, tập trung và trí tưởng tượng.
Với thiếu niên, các nhiệm vụ càng lớn tuổi thì càng thay đổi phù hợp.
Với người lớn, chúng vẫn đủ ý nghĩa để yêu cầu sự chú ý và nỗ lực.
Nhưng nguyên tắc chung vẫn là vậy:
Nhiệm vụ → thực hiện → nghỉ ngơi → nhiệm vụ tiếp theo đúng thời điểm.
Nếu nhiệm vụ chưa xong — FocusMeld chờ đợi.
Nếu người dùng trở lại muộn hơn nhiều — họ tiếp tục từ chỗ đã dừng lại.
Nếu vẽ chưa đẹp — đó không phải là lý do để chê bai người vẽ.
Nếu đọc chưa như diễn thuyết chuyên nghiệp — điều đó không làm nhiệm vụ vô nghĩa.
FocusMeld không cố lấy toàn bộ sự chú ý của người dùng.
Nó cố gắng sử dụng một phần nhỏ sự chú ý đó cho sự phát triển, và phần còn lại để người dùng tự chủ động.
Chi tiết dự án: focusmeld.de